Ngày 28 tháng 8 năm 1945, cùng với sự ra đời của Chính phủ lâm thời nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, ngành Tổ chức Nhà nước (nay là ngành Nội vụ) chính thức được thành lập. Từ đây, ngành đảm nhận trọng trách tham mưu cho Đảng và Nhà nước trong việc xây dựng chính quyền nhân dân, quản lý địa giới hành chính, xây dựng và phát triển đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức, góp phần củng cố hiệu lực, hiệu quả của bộ máy nhà nước, phục vụ đắc lực sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
Trải qua 80 năm xây dựng và trưởng thành, kinh qua nhiều giai đoạn lịch sử với những tên gọi khác nhau, ngành luôn giữ vững bản lĩnh chính trị, trung thành tuyệt đối với sự nghiệp cách mạng của Đảng, Nhà nước và Nhân dân. Nhằm ghi nhận những cống hiến to lớn của các thế hệ cán bộ, công chức, viên chức ngành Tổ chức Nhà nước, ngày 17 tháng 4 năm 2002, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 279/QĐ-TTg lấy ngày 28 tháng 8 hàng năm là Ngày truyền thống của ngành Tổ chức Nhà nước (nay là ngành Nội vụ). Từ năm 1975 trở về trước, trong bối cảnh ác liệt của hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ, dưới sự lãnh đạo trực tiếp của Tỉnh ủy và Khu ủy, công tác tổ chức cán bộ của tỉnh Gia Lai luôn bám sát yêu cầu thực tiễn chiến trường, kịp thời động viên, khuyến khích và tập hợp sức mạnh của mọi tầng lớp nhân dân, hình thành lực lượng cách mạng rộng khắp, lập nên nhiều chiến công vang dội, góp phần quan trọng vào sự nghiệp giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước. Sau chiến thắng lịch sử ngày 30 tháng 4 năm 1975, miền Nam hoàn toàn giải phóng, nước nhà hoàn toàn thống nhất. Thực hiện Nghị quyết số 245-NQ/TW ngày 28 tháng 10 năm 1975 của Bộ Chính trị, tỉnh Nghĩa Bình được hình thành trên cơ sở hợp nhất hai tỉnh Quảng Ngãi và Bình Định, tỉnh Gia Lai - Kon Tum được hình thành trên cơ sở hợp nhất hai tỉnh Gia Lai và Kon Tum. Công tác tổ chức bộ máy, cán bộ công chức thuộc khu vực Nhà nước được chuyển giao từng bước từ sự lãnh đạo trực tiếp của Tỉnh ủy qua Ủy ban nhân dân tỉnh. Để giúp Tỉnh ủy, Ủy ban nhân dân Cách mạng tỉnh về công tác tổ chức, xây dựng chính quyền, xây dựng đội ngũ công nhân viên chức đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ, Phòng Tổ chức cán bộ Ủy ban nhân dân Cách mạng tỉnh Nghĩa Bình (tiền thân của Sở Nội vụ ngày nay) được thành lập. Trong khi đó, tại tỉnh Gia Lai - Kon Tum, ngành Tổ chức Nhà nước ở tỉnh nằm trong Văn phòng Ủy ban nhân dân cùng cấp. Trước yêu cầu thực tế đòi hỏi về công tác tổ chức nhà nước ở địa phương và thực hiện hướng dẫn của Ban Tổ chức - Cán bộ của Chính phủ về công tác tổ chức nhà nước, Ban Tổ chức chính quyền tỉnh Nghĩa Bình[1] và Ban Tổ chức chính quyền tỉnh Gia Lai - Kon Tum[2] được thành lập. Ngày 30 tháng 6 năm 1989, tỉnh Bình Định được tái thành lập trên cơ sở tách ra từ tỉnh Nghĩa Bình cũ[3].Ngày 12 tháng 8 năm 1991, theo Nghị quyết kỳ họp thứ 9 của Quốc hội khoá VIII, tỉnh Gia Lai được tách ra từ tỉnh Gia Lai - Kon Tum. Cách mạng ngày càng phát triển, yêu cầu đối với công tác tổ chức nhà nước cấp tỉnh ngày càng cao, mô hình Ban Tổ chức Chính quyền tỉnh không còn phù hợp với điều kiện đất nước đang trong tiến trình hội nhập, mở rộng quan hệ hợp tác đối ngoại với nhiều nước trên thế giới. Vì vậy, đến cuối năm 2003, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 248/2003/QĐ-TTg ngày 20 tháng 11 năm 2003đổi tên Ban Tổ chức chính quyền thuộc Uỷ ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương thành Sở Nội vụ. Năm 2008 ghi thêm nhiều dấu ấn đối với ngành Nội vụ. Thực hiện chủ trương sắp xếp, tinh giản bộ máy của Đảng và Nhà nước, một số cơ quan quản lý đa ngành, đa lĩnh vực được thành lập, trong đó có Sở Nội vụ. Tổ chức, nhiệm vụ quản lý nhà nước về Tôn giáo, Thi đua - Khen thưởng và Văn thư - Lưu trữ được chuyển về ngành Nội vụ (theo Thông tư số 04/2008/TT-BNV ngày 04 tháng 6 năm 2008 của Bộ Nội vụ hướng dẫn chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Sở Nội vụ). Năm 2025, nhằm tiếp tục thực hiện có hiệu quả Nghị quyết số 18-NQ/TW ngày 25 tháng 10 năm 2017 của Hội nghị Trung ương 6 khóa XII một số vấn đề về tiếp tục đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả, ngày 01 tháng 3 năm 2025, Sở Nội vụ (mới) được thành lập trên cơ sở hợp nhất Sở Nội vụ và Sở Lao động - Thương binh và Xã hội. Theo đó, bổ sung chức năng tham mưu, giúp Ủy ban nhân dân tỉnh quản lý nhà nước về: người có công, lao động, tiền lương, việc làm và an toàn, vệ sinh lao động, bảo hiểm xã hội, bình đẳng giới cho Sở Nội vụ. Tại Kỳ họp thứ 9 vào ngày 12 tháng 6 năm 2025, Quốc hội nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam khoá XV đã thông qua Nghị quyết số 202/2025/QH15 về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh. Theo đó, sắp xếp toàn bộ diện tích tự nhiên, quy mô dân số của tỉnh Bình Định và tỉnh Gia Lai thành tỉnh mới có tên gọi là tỉnh Gia Lai. Sau khi sắp xếp, tỉnh Gia Lai có diện tích tự nhiên là 21.576,53 km2, quy mô dân số là 3.583.693 người. Ngày 01 tháng 7 năm 2025, tại kỳ họp đầu tiên sau khi hợp nhất hai tỉnh Gia Lai và Bình Định, Hội đồng nhân dân tỉnh Gia Lai khóa XII, nhiệm kỳ 2021 – 2026 đã ban hành Nghị quyết số 06/NQ-HĐND về việc thành lập các cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân tỉnh Gia Lai, trong đó có Sở Nội vụ. Căn cứ Thông tư số 10/2025/TT-BNV ngày 19 tháng 6 năm 2025 của Bộ trưởng Bộ Nội vụ hướng dẫn chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của Sở Nội vụ thuộc Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương và lĩnh vực nội vụ của phòng chuyên môn thuộc Uy ban nhân dân xã, phường, đặc khu thuộc tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, Sở Nội vụ tham mưu Ủy ban nhân dân tỉnh ban hành Quyết định số 02/2025/QĐ-UBND ngày 01 tháng 7 năm 2025 Quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Sở Nội vụ tỉnh Gia Lai. Cơ cấu tổ chức bộ máy của Sở Nội vụ theo Quyết định số 02/2025/QĐ-UBND gồm 05 phòng chuyên môn thuộc Sở (Phòng Tổ chức - Biên chế; Phòng Công chức - Viên chức; Phòng Chính quyền, Thanh niên và Văn thư, lưu trữ; Phòng Thi đua, khen thưởng và Người có công và Phòng Lao động, Việc làm), Văn phòng Sở và 03 đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc Sở (Trung tâm Lưu trữ lịch sử, Trung tâm Chăm sóc và Điều dưỡng người có công và Trung tâm Dịch vụ việc làm). Với tinh thần đoàn kết, trách nhiệm và đổi mới, ngành Nội vụ Gia Lai đã nhiều lần được Đảng, Nhà nước, Chính phủ, Bộ Nội vụ và Ủy ban nhân dân tỉnh khen thưởng cao quý, trong đó có Huân chương Lao động hạng Nhì, hạng Ba, Cờ thi đua của Chính phủ cùng nhiều bằng khen, giấy khen, là minh chứng cho những nỗ lực bền bỉ, cống hiến không ngừng của các thế hệ cán bộ, công chức, viên chức toàn ngành. Kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống ngành Tổ chức Nhà nước là dịp để mỗi cán bộ, công chức, viên chức ngành Nội vụ Gia Lai ôn lại và tự hào về chặng đường đã qua, đồng thời xác định rõ trách nhiệm trước những yêu cầu, nhiệm vụ mới. Nhiệm vụ của ngành Nội vụ nói chung và Sở Nội vụ nói riêng thời gian tới còn rất nặng nề và nhiều khó khăn, thách thức, nhưng với quyết tâm, tinh thần trách nhiệm và truyền thống tốt đẹp của ngành, dưới sự lãnh đạo của Tỉnh ủy, Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân tỉnh, toàn thể công chức, viên chức, người lao động Sở Nội vụquyết tâm cao, nỗ lực lớn, hành động quyết liệt và cùng đoàn kết, phấn đấu để thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ được Đảng và Nhà nước giao, đóng góp ngày càng nhiều hơn vào sự nghiệp xây dựng và phát triển tỉnh Gia Lai, cùng đất nước bước vào kỷ nguyên phát triển mới, kỷ nguyên vươn mình của dân tộc Việt Nam./.
[1] Quyết định số 954-QĐ/TC ngày 06/12/1976 của UBND tỉnh Nghĩa Bình thành lập Ban Tổ chức của Uỷ ban nhân dân tỉnh, sau đó đổi tên thành Ban Tổ chức Chính quyền tỉnh.
[2] Quyết định số 189/UB-TC ngày 25/5/1977 của UBND tỉnh Gia Lai – Kon Tum thành lập Ban Tổ chức Chính quyền tỉnh.
[3] Nghị quyết ngày 30/6/1989 của Quốc hội nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam về việc phân vạch địa giới hành chính của các tỉnh Nghĩa Bình, Phú Khánh và Bình Trị Thiên.